MỘT HUYỀN THOẠI KHÁC VỀ SỰ SUY ĐỒI CỦA NỀN BÁO CHÍ MỸ

MỘT HUYỀN THOẠI KHÁC VỀ SỰ SUY ĐỒI CỦA NỀN BÁO CHÍ MỸ
Ở đây tôi chỉ muốn nói về hệ thống báo chí, truyền thông chính thống. Có một niềm tin khá phổ biến trong số độc giả Việt nam là báo chí Mỹ cũng chỉ là công cụ tuyên truyền của các đảng phái, bóp méo sự thật để tuyên truyền cho Clinton. Thật ra, mặc dù có nhiều tờ thiên về dân chủ như Nytimes hoặc thiên cộng hòa như Fox News, CNN, niềm lạc quan (hay bi quan) của các tờ báo đó đều dựa trên số liệu điều tra của các nhà Polls như Reuteurs, CBS, NBS, ABC-News, hoặc Polls của chính bản thân các tờ đó. Và mặc dù thiên tả hoặc thiên hữu, các tờ báo đó vẫn đăng những ý kiến trái chiều, bất lợi cho ứng viên mà họ ủng hộ. Tựu trung lại, tính trên tổng thể giới báo chí, truyền thông chính thống của Mỹ vẫn vô tư, khách quan, đưa tin dựa trên những điều có thể kiểm chứng (check facts).
Đương nhiên không chỉ độc giả Việt nam, rất nhiều độc giả Mỹ cũng tin lời Trump rằng báo chí chính thống của Mỹ thực sự suy đồi, chỉ giỏi bóp méo sự thật để kêu gọi ủng hộ Clinton. Trump bị giới báo chí chính thống ghét vì nhân cách tồi tệ và hành vi tấn công bất kỳ ai không ủng hộ ông ta.
Nhưng các nhà làm polls có bóp méo sự thật để tuyên truyền cho Clinton không? Không, họ là các nhà khoa học và rất muốn đảm bảo uy tín trong việc làm polls. Nhưng họ sai vì nhiều yếu tố ngoài mong muốn. Họ không sai lắm bởi Clinton vẫn thắng popular vote, chỉ sai về electoral vote của từng bang. Đa số các general polls, nghĩa là các polls điều tra toàn liên bang mỗi đợt điều tra chỉ phỏng vấn khoảng 1000 người. Có nghĩa là trung bình mỗi bang họ chỉ hỏi 20 người. Thử hình dung, những bang chiến trường như Pennsylvania hay Florida mà chỉ phỏng vấn 20 người, lại còn mong muốn đảm bảo đủ thành phấn giới tính, độ tuổi, chủng tộc, địa phương, thành phố…thì làm sao chính xác được? Thật ra cũng có một số state polls, nghĩa là các polls chỉ tập trung điều tra từng bang riêng lẻ . Nhiều state polls này cũng đã đưa ra nhiều chỉ dấu đáng lo ngại trước bầu cử ở PA, VA, FLA, MI, WI, NH, NV… Tuy nhiên, báo chí thường chỉ tập trung đăng tin các Poll of Polls, nghĩa là chú trọng vào thống kê trung bình của các general polls thôi.
Nói tóm lại, các nhà làm polls sai vì phương pháp làm polls không tốt, chứ không phải vì lý do chính trị. Còn hệ thống truyền thông chính thống thì lại tỏ ra quá lạc quan dựa trên thông tin của các polls đó.
Thật ra, không phải giới khoa học không lường trước được tình hình. Ngay sau khi FBI quyết định điều tra lại vụ E-mail của Clinton 11 ngày trước bầu cử, 370 nhà kinh tế hàng đầu của Mỹ cảm thấy nguy cơ Clinton thua đã rất gần cho nên mới vội vàng tung ra thư ngỏ kêu gọi công chúng không bầu cho Trump. Vài ngày trước bầu cử, trong khi nhiều người hân hoan với các kết quả polls, GS Đỗ Quốc Anh vẫn reply trong 1 topic của Thanh Tuấn rằng năm nay có nhiều tố đặc biệt, chẳng hạn như hệ thống free media cho nên rất khó đoán, các polls như 538 rất có thể sai.
Các free media là hệ thống những website, đài phát thanh, truyền hình, youtubes tự do trôi nổi trên Internet, hoặc tồn tại như những kênh riêng. Hệ thống này không dựa trên check facts và đa phần bôi bẩn, tung tin bịa đặt về Clinton, bởi phe ủng hộ Clinton đã cảm thấy quá mãn nguyện với hệ thống truyền thông chính thống và kết quả các polls cho nên ít có nhu cầu bôi bẩn Trump. Nhưng hệ thống free media này đã cung cấp một nguồn tài nguyên vô tận các thông tin giả mạo và lập luận bôi bẩn Clinton cho đội ngũ ủng hộ Trump, để những người này tuyên truyền lại cho cộng động quần chúng lao động dân trí thấp, những người rất hiếm khi đọc báo, nghe đài, và ít có khả năng tư duy logic.
Nhiều người theo đảng dân chủ cũng phát biểu thế này thế khác, nhưng rất nhiều người trong số họ cũng không hiểu nhiều lắm về kỹ thuật thống kê, và không hoàn toàn hiểu nguyên tắc hoạt động của hệ thống truyền thông chính thống của Mỹ.
Nói tóm lại, báo chí chính thống của Mỹ không suy đồi, tuyên truyền chỉ vì mục đích chính trị. Các nhà khoa học định lượng như giới kinh tế gia cũng không tin tưởng lắm vào các polls và hoàn toàn lạc quan. Giới làm Polls cũng không suy đồi, nhưng họ mắc sai lầm vì nhiều lý do chẳng hạn như vì hệ thống free media. Hệ thống free media thì thật sự suy đồi, bởi tuyên truyền rất nhiều thông tin bôi bẩn vô căn cứ, và đầy rẫy những ngụy biện.

4 Comments

Add a Comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *